بادام یکی از درختان هسته دار یا میوه خشک است که ارزش غذایی فراوانی دارد. گیاه شناسان وطن اصلی بادام را ایران میشناسند. از نظر سطح زیر کشت، این درخت در ایران مقام ششم جهان را دارا میباشد که بیشترین سطح زیر کشت این درخت در ایران به ترتیب در استان های خراسان، فارس، آذربایجان شرقی، یزد، کرمان، اصفهان و چهارمحال بختیاری میباشد. درخت بادام از ۴۰۰۰ سال پیش از میلاد مسیح تاکنون روی کره زمین یافت میشود. این درخت بومی آسیای مرکزی و جنوب غربی است و در دهه ۱۸۴۰ به کالیفرنیا نیز معرفی شد. این گیاه نسبت نزدیکی با درختان میوه مانند هلو، گیلاس، آلو و زردآلو دارد، مانند سایر اعضای این خانواده از گیاهان، به عنوان میوه ای خوشمزه و مغذی قابلیت اضافه شدن به باغ های مختلف را دارد. درخت بادام هنگام گلدهی، قابلیت های یک گیاه زینتی را به نمایش می گذارد که حدود ۱۰ تا ۱۵ فوت ارتفاع دارد و در اوایل بهار با گل های معطر صورتی و سفید پر میشود. بادام درختی است با برگ های باریک، به ارتفاع ۱.۵ تا ۷ متر و از نظر ظاهری متراکم. بادام تلخ و شیرین دو نوع مختلف بادام هستند، بادام تلخ حاوی سیانور است، از کاشت چنین بادام ها خودداری کنید. محصول بادام از گذشته تاکنون دارای خواص بی نظیری بوده است. سرشار از ویتامین است و خواصی از جمله سلامت استخوان ها، جلوگیری از بیماری های قلبی، تنظیم سطح کلسترول بدن، تقویت سیستم ایمنی بدن، افزایش کیفیت پوست و مو و از بین بردن انواع التهاب ها را نام برد. ویتامین هایی همچون E، فسفر، آهن و مس به وفور در آن یافت میشود. مغز بادام با نام علمی prunes dolcis برای استفاده در غذاها، شکلات، آبنبات و شیرینی جات و همچنین روغن فرآوری شده کاربرد دارد.
انواع نهال بادام ایرانی و خارجی
۱. بادام تونو: غیر بومی و زادگاه آن کشور ایتالیاست. سه سال بعد از کاشت شروع باردهی میکند. عمر مفید آن ۳۵ تا ۴۵ سال است. دیرگل ، زودرس و دارای میوه های درشت است.
۲. بادام آذرخوشه ای: این نژاد غیربومی است. دیرگل و پیوندی است. از سال دوم شروع به باردهی میکند. سیستم ریشه ای قوی داشته و در هر خاکی قابل رشد است. عمر مفید آن ۳۵ تا ۴۵ سال است.
۳. بادام مامایی: دیرگل است. از سال دوم شروع به باردهی میکند. مناسب مناطق سردسیری است. عمر مفید آن ۴۵ سال است.
۴. بادام فرانیس: از دسته بادام تلخ است. کاربرد آن برای روغن گیری است. غیر بومی و پیوندی است. دیرگل است. عمر مفید آن ۴۳ الی ۴۵ سال است.
۵. بادام کاغذی: این درخت بومی است. زودگل آسا و مناسب آب و هوای گرم است. از سال چهارم شروع به باردهی میکند. عمر مفید آن ۲۵ تا ۳۵ سال است. پوست میوه آن کاغذی است و طعم شیرین دارد.
۶. بادام شمشیری: دیرگل است. از سال سوم شروع به باردهی میکند. عمر مفید آن ۵۰ سال است.
۷. بادام یلدا: این نژاد میان گل است. از،سال سوم شروع به باردهی میکند. در برابر آفات مقاومت خوبی دارد.
۸. بادام پسته ای: غیر بومی است و خاستگاه آن آسیای غربی است. دیرگل است. از سال چهارم شروع به باردهی میکند. عمر مفید آن ۴۰ سال است.
۹. بادام شاهرودی: دیرگل است. از سال اول یا دوم شروع به باردهی میکند. مناسب مناطق سردسیری است.